Rozpoznanie i leczenie atopowego zapalenia skóry

Atopowe zapalenie skóry jest chorobą o niejednorodnym przebiegu i często rozpoznanie nastręcza rozmaitych problemów. Dlatego też opracowano kryteria, które mają ułatwić postawienie diagnozy. Podzielono je na kryteria większe oraz mniejsze. Obecność 3 z 4 kryteriów większych pozwala na rozpoznanie choroby. Obecność kryteriów mniejszych zwiększa prawdopodobieństwo diagnozy.

Do kryteriów większych należy nasilony świąd, typowe umiejscowienie, przewlekły i nawrotowy charakter choroby oraz występowanie podobnych chorób u innych członków rodziny.

Wśród kryteriów mniejszych uwzględniona została suchość skóry, rogowacenie przymieszkowe, odczyny skórne po kontakcie z alergenem, wczesny początek choroby, podwyższone stężenie IgE we krwi, nietolerancja wełny, zaostrzenie objawów w wyniku stresu oraz biały dermografizm.

Poszukuje się również alergenów wywołujących za pomocą testów skórnych. Określa się poziom IgE w surowicy krwi, który w 50% koreluje z przebiegiem choroby. Niestety w większości przypadków nie udaje się zidentyfikować konkretnego alergenu.

Leczenie atopowego zapalenia skóry


Pierwszym etapem leczenia atopowego zapalenia skóry jest możliwe unikanie czynników wywołujących lub nasilających objawy kliniczne. Bardzo istotne jest natłuszczanie skóry po każdej kąpieli, łagodne osuszanie i unikanie przesuszenia lub innego podrażnienia. Produkty nawilżające należy nakładać co najmniej dwa razy dziennie. Na rynku istnieją liczne preparaty do pielęgnacji skóry atopowej dostępne w aptekach bez recepty.

W przypadku zapalenia skóry, zakażenia lub świądu stosuje się maści z glikokortykosteroidami oraz doustne leki antyhistaminowe. Możliwe jest też podawanie łagodnych leków uspokajających w celu likwidacji świądu. Gdy nastąpi zakażenie, konieczna jest antybiotykoterapia.

Gdy zmiany długo się utrzymują lub są bardzo nasilone, rozważa się podanie okresowe steroidów doustnie lub inne leki hamujące odpowiedź układu odpornościowego. Stosuje się też fototerapię.

Powikłaniem atopowego zapalenia skóry mogą być groźne choroby oczu o podłożu atopowym oraz ciężkie, wirusowe lub bakteryjne zakażenia skóry.

Małgorzata Kowalska

Literatura:
1) S. Jabłońska, S. Majewski: "Choroby skóry".
2) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne".