Badania laboratoryjne w diagnostyce chorób alergicznych

W wykrywaniu chorób alergicznych poza dokładnym wywiadem i badaniem pacjenta, ważną część stanowią badania laboratoryjne. Wykonuje się je z surowicy krwi a na wyniki zwykle oczekuje się kilka dni do tygodnia.

Immunoglobulina E (IgE)


IgE bierze udział w wielu procesach alergicznych, dlatego podwyższenie jej poziomu we krwi świadczy o podłożu alergicznym diagnozowanego schorzenia. Prawidłowa wartość IgE w surowicy u dorosłych wynosi mniej niż 100 j/ml, ale różne laboratoria mogą oznaczać ten parametr w różny sposób, więc zawsze należy porównać wynik z normami danego ośrodka.

Prawidłowy wynik nie oznacza niestety braku alergii. Podwyższony poziom może wskazywać na obecność atopii, ale też na zakażenia wewnątrzustrojowe, zwłaszcza pasożytnicze i grzybicze, więc parametr ten nie jest zbyt przydatny w diagnozowaniu alergii i obecnie odchodzi się od jego stosowania.

Alergenowoswoiste IgE


Alergenowoswoiste IgE jest bardzo dobrym wskaźnikiem toczącego się procesu alergicznego. Mimo wyników fałszywie ujemnych, ich swoistość w wykrywaniu chorób alergicznych jest duża. Wynik dodatni (czyli każdy powyżej zera w skali półilościowej) oznacza, że w organizmie są przeciwciała skierowane przeciwko danemu alergenowi. Taki wynik zwykle potwierdza rozpoznanie postawione w testach skórnych i jest uzupełnieniem diagnostyki tego typu.

Tryptaza i histamina


Tryptaza i histamina są markerami aktywacji komórek tucznych, które degranulując doprowadzają do wystąpienia objawów alergii. Ich oznaczanie znalazło zastosowanie głównie w badaniach naukowych nad reakcją anafilaktyczną i w rozpoznawaniu anafilaksji. Jednak nadal ujemny wynik nie świadczy o braku anafilaksji u danego pacjenta.

Składniki dopełniacza, kompleksy


Inne parametry, takie jak składniki dopełniacza czy ilość kompleksów immunologicznych w osoczu krwi, oznaczane są w ściśle określonych sytuacjach i ich przydatność jest przez to wąska, choć ma istotne znaczenie w różnicowaniu niektórych jednostek chorobowych.

Małgorzata Kowalska

Literatura:
1) A. Szczeklik: "Choroby wewnętrzne".